کتاب قدرت باور اثر جو دیسپنزا، ترجمه روزبه ملک زاده، انتشارات پردیس آباریس

کتاب «قدرت باور» نوشته‌ی نویسنده‌ی آمریکایی، جو دیسپنزا، اثری تأثیرگذار در حوزه‌ی رشد فردی و خودیاری است. این کتاب اکسیر جاودانگیِ تغییر را تنها با یک راهکار ساده ــ یعنی دگرگونی در شخصیت، افکار و عملکرد ــ در اختیار مخاطب قرار می‌دهد. به باور دیسپنزا، هرچه انسان‌ها از ذهنی نیرومندتر و باوری عمیق‌تر برخوردار باشند، توانایی بیشتری برای غلبه بر مشکلات و چالش‌های زندگی خواهند داشت. دیسپنزا برای توضیح شفاف این موضوع از پدیده‌ی «دارونما» الهام می‌گیرد و مفهوم آن را گسترش می‌دهد. دارونماها در واقع داروهای غیرواقعی هستند که در آزمایش‌های علمی برای بررسی فرضیه‌ها به‌کار می‌روند. بیماران در بسیاری از موارد، پس از مصرف دارونما و گذراندن دوره‌ی درمان، بهبود قابل توجهی در وضعیت جسمی خود احساس می‌کنند و علائم بیماری در آن‌ها کاهش می‌یابد. نویسنده از همین نقطه، باور را همان اکسیر جاودانگی تغییر می‌داند و تأکید می‌کند که ذهن انسان قدرتی بی‌نظیر برای ایجاد دگرگونی‌های شگرف و حتی درمان بیماری‌ها دارد، مشروط بر آنکه فرد باور کند و خود را متقاعد سازد. کتاب «قدرت باور» با ترجمه‌ی روزبه ملک‌زاده و هیمن برین و به‌کوشش نشر پردیس آباریس منتشر شده است و در دسته‌ی کتاب‌های خودیاری قرار دارد. دیسپنزا با اشاره به تأثیر باور در سلامت جسم و روان، یادآور می‌شود همان‌گونه که کوچک‌ترین نشانه‌ی بیماری ما را به انجام چکاپ سوق می‌دهد، عادت‌های ثابت نیز ذهن را نسبت به تغییر مقاوم می‌سازد. وقتی ذهن درگیر الگوهای تکراری و باورهای ثابت می‌شود، پذیرش تغییر دشوارتر خواهد بود. اما پرسش اصلی این است: اگر باور ذهنی همانند دارونما عمل کند، چه اتفاقی در زندگی ما رخ می‌دهد؟ برای درک بهتر این موضوع، نویسنده روند آزمایش دارونما را تشریح می‌کند. دانشمندان علوم اعصاب برای آزمایش داروهای جدید، دو گروه را بررسی می‌کنند: گروه نخست داروی واقعی دریافت می‌کند و گروه دوم، دارونما. گروه دوم بی‌آنکه از ماهیت غیرواقعی دارو آگاه باشد، تصور می‌کند که تحت درمان واقعی قرار دارد. نتیجه شگفت‌انگیز است؛ افراد این گروه تنها به دلیل باورشان به اثربخشی دارو، بهبود می‌یابند. دیسپنزا از همین یافته‌ها برای تأکید بر قدرت ذهن، باور و تلقین در ایجاد تغییر بهره می‌گیرد. در بخش نخست کتاب، نویسنده تأثیرات دارونما در درمان بیماری‌ها را با استناد به پژوهش‌ها و مقالات علمی بررسی می‌کند. بخش دوم به موضوع تلقین‌پذیری ذهن و شباهت آن با عملکرد دارونما اختصاص دارد. دیسپنزا راه تقویت نیروی تلقین را در مراقبه می‌بیند و آن را روشی آرام، پیوسته و مؤثر برای تربیت ذهن و ایجاد تغییر معرفی می‌کند. کتاب «قدرت باور» شباهت زیادی با مفهوم «همان می‌شود که فکر می‌کنی» دارد. نویسنده از طریق تمرینات مدیتیشن و مراقبه، به مخاطب می‌آموزد که چگونه ذهن خود را به باورهای تازه‌ای سوق دهد. برای تبیین این موضوع، او ابتدا با تکیه بر یافته‌های علمی دارونما را توضیح می‌دهد و سپس با ذکر خاطرات و داستان‌های واقعی، دیدگاه خود را تشریح می‌کند. در فصل نخست، دیسپنزا با زبانی ساده و روشن و به‌دور از اصطلاحات تخصصی، مفهوم دارونما را از خلال داستان‌ها و تجربه‌های انسانی باز می‌کند. در فصل سوم، به نقش فیزیولوژیک مغز هنگام مصرف دارونما می‌پردازد و نشان می‌دهد که بهبود بیماران نه از مصرف دارو، بلکه از باور به درمان ناشی می‌شود. به بیان دیگر، فکر کردن به سلامتی و تجسم بهبودی، بدن را در مسیر واقعی تغییر قرار می‌دهد. نویسنده تأکید می‌کند تا زمانی که در ذهن خود به افکار گذشته وفادار بمانید و همان الگوهای فکری را تکرار کنید، رفتارها و تجربه‌های زندگی شما نیز همان خواهند بود. این چرخه‌ی تکرار، مانع اصلی در مسیر تحول و رشد است. دیسپنزا برای روشن‌تر ساختن این نکته، به مطالعه‌ای با شرکت پیرمردان هشتادساله در یک آسایشگاه اشاره می‌کند. پژوهشگران از آنان خواستند خود را بیست سال جوان‌تر تصور کنند. نتیجه نشان داد که باور ذهنی آنان موجب تغییرات فیزیولوژیک در بدن شده است. این آزمایش ثابت می‌کند که قدرت ذهن می‌تواند رفتار ژن‌ها را نیز دگرگون کند. منطق کلی کتاب «قدرت باور» بر محور تأثیر ذهن بر بدن می‌چرخد. به باور دیسپنزا، اگر بتوانیم ذهن خود را حتی برای لحظه‌ای در آینده قرار دهیم و تصویری از رویاهایمان بیافرینیم، راه رسیدن به آن‌ها کوتاه‌تر خواهد شد. این کتاب مخاطب را به این حقیقت آگاه می‌سازد که سرچشمه‌ی هر تغییر بزرگ در زندگی، از درون ذهن و باور شروع می‌شود.