کتاب دانشنامه مصور جنگ جهانی اول اثر سیمون آدامز، ترجمه داریوش دل آرا، انتشارات سایان

جنگ جهانی اول که به «جنگ بزرگ» نیز شهرت دارد، یکی از بزرگ‌ترین و خونبارترین درگیری‌های تاریخ بشر بود که از سال ۱۹۱۴ تا ۱۹۱۸ میلادی ادامه یافت. در این نبرد جهانی، بیشتر کشورهای اروپایی، امپراتوری روسیه، ایالات متحده آمریکا و امپراتوری عثمانی درگیر شدند. میدان‌های اصلی جنگ در سراسر اروپا، خاورمیانه، آفریقا و بخش‌هایی از آسیا گسترش داشت و تأثیر آن تقریباً به تمام نقاط جهان رسید. پیشرفت فناوری‌های نظامی، از جمله اختراع تازه‌ هواپیما، توسعه جنگ خندقی و به‌ویژه استفاده از سلاح‌های شیمیایی، ماهیت این نبرد را تغییر داد و آن را به یکی از مرگبارترین جنگ‌های تاریخ تبدیل کرد. در طول این جنگ، حدود ۹ میلیون سرباز در میدان نبرد کشته شدند و نزدیک به ۵ میلیون غیرنظامی نیز در پی حملات نظامی، گرسنگی و بیماری جان باختند. افزون بر این، میلیون‌ها نفر دیگر در پی نسل‌کشی‌های امپراتوری عثمانی و همه‌گیری آنفلوانزای سال ۱۹۱۸ که به‌سبب جابه‌جایی گسترده نیروهای نظامی شدت گرفت، جان خود را از دست دادند. تا پیش از آغاز جنگ در سال ۱۹۱۴، قدرت‌های بزرگ اروپایی به دو بلوک عمده تقسیم شده بودند: «اتفاق سه‌گانه» شامل فرانسه، روسیه و بریتانیا و «اتحاد سه‌گانه» متشکل از آلمان، اتریش-مجارستان و ایتالیا. تنش‌ها به‌ویژه در منطقه بالکان بالا گرفته بود و سرانجام در ۲۸ ژوئن ۱۹۱۴، با ترور آرشیدوک فرانتس فردیناند، ولیعهد اتریش-مجارستان، به دست گاوریلو پرینسیپ، جوانی صرب بوسنیایی، اوضاع به نقطه انفجار رسید. دولت اتریش-مجارستان صربستان را مقصر دانست و بحران ژوئیه آغاز شد. در ۲۸ ژوئیه همان سال، اتریش-مجارستان به صربستان اعلام جنگ کرد و روسیه برای دفاع از صرب‌ها وارد عمل شد. چند روز بعد، با فعال شدن نظام اتحادهای پیچیده میان کشورها، آلمان، فرانسه و بریتانیا نیز همراه با مستعمرات خود درگیر جنگ شدند، هرچند ایتالیا در آغاز بی‌طرف ماند. در نوامبر ۱۹۱۴، امپراتوری عثمانی به همراه آلمان و اتریش-مجارستان «قدرت‌های مرکزی» را تشکیل داد و در آوریل ۱۹۱۵ ایتالیا از بی‌طرفی خارج شد و به صف متحدان شامل بریتانیا، فرانسه، روسیه و صربستان پیوست.