کتاب سوریوگین؛ تصویرگر پنج دوران اثر امیرهوشنگ للهی، انتشارات کتاب پرگار

آنتوان سوریوگین از مشهورترین و پرکارترین عکاسان دوره‌ی قاجار و تاریخ معاصر ایران به شمار می‌رود؛ هنرمندی که بسیاری از عکس‌های شناخته‌شده‌ی آن دوران را دیده‌ایم، بی‌آنکه نام و چهره‌ی او را بشناسیم. بخش بزرگی از تصاویری که پس از شنیدن عبارت «دوره‌ی قاجار» در ذهنمان نقش می‌بندد، حاصل نگاه و ثبت او و هم‌دوره‌ای‌هایش است. سوریوگین، عکاس گرجی-ارمنی، در سفارت روسیه در ایران چشم به جهان گشود و در طول زندگی خود شاهد رخدادهای مهمی بود؛ از ناصرالدین‌شاه قاجار گرفته تا روی کار آمدن رضاشاه پهلوی. حیات او با زیستن در زمانه‌ی پنج پادشاه، گذر از یک انقلاب و تجربه‌ی یک سرنگونی همراه بود؛ مسیری پرحادثه که برای عکاسی هوشمند، دقیق و کنجکاو همچون او فرصتی بی‌نظیر برای ثبت تاریخ فراهم کرد. اگرچه امروز همه‌ی آثارش در دسترس ما نیست، اما همان بخشی که باقی مانده، همواره توجه پژوهشگران تاریخ و هنر ایران و جهان را به خود جلب کرده است. سوریوگین با ثبت لحظه‌های تاریخی و اجتماعی، اطلاعات ارزشمندی از مردم، زندگی روزمره، آیین‌ها، سیاست‌مداران و تحولات اجتماعی ایران در اختیار نسل‌های آینده قرار داده است. کتابی که پیش رو دارید با شش مقاله‌ی تحلیلی، ابعاد گوناگون زندگی و زمانه‌ی سوریوگین را بررسی می‌کند. هر مقاله با نگاهی جستارگونه به وجوهی از کار او و پیشینه‌ی خانوادگی‌اش می‌پردازد و تصویری چندلایه از این هنرمند تاریخ‌ساز ارائه می‌دهد. در کنار این نوشتارها، مجموعه‌ای از عکس‌های سوریوگین نیز آمده است؛ تصاویری که با توضیحات و تحلیل‌های نویسندگان کتاب، معنا و درکی متفاوت از پیش به مخاطب منتقل می‌کنند.