کتاب پست سکولاریسم اثر آرمان زارعی، انتشارات نشر نی

نسبت دین و حوزه عمومی از جمله مباحث مهم و پیچیده‌ای است که هم در سنت فکری غرب و هم در ایران همواره زمینه‌ساز مجادلات گسترده بوده است. این نسبت، دو سویه اساسی دارد: از یک سو، بر جدایی میان حوزه عمومی و دین تأکید می‌شود؛ رویکردی که به شکل‌گیری و گسترش بحث سکولاریسم انجامیده و پرسش‌های فراوانی درباره حدود و مرزهای مداخله دین در عرصه اجتماعی و سیاسی برانگیخته است. از سوی دیگر، جریان‌هایی وجود دارند که بر پیوند، تعامل و هم‌افزایی میان دین و حوزه عمومی اصرار می‌ورزند و نقش دین را در تقویت معنویت، اخلاق اجتماعی و انسجام فرهنگی ضروری می‌دانند. به بیان دیگر، مناقشه بر سر نسبت دین و حوزه عمومی، نه‌تنها نزاعی نظری درباره مفاهیمی چون سکولاریسم و دینداری اجتماعی است، بلکه به‌طور مستقیم بر سیاست، فرهنگ و حتی سبک زندگی در جوامع مختلف تأثیر می‌گذارد. بررسی این موضوع نشان می‌دهد که هم جدایی و هم پیوند میان دین و عرصه عمومی، هریک پیامدهای خاص خود را دارند و به همین دلیل، این بحث همچنان یکی از محورهای اصلی گفت‌وگوهای فکری و اجتماعی باقی مانده است.