کتاب سرگذشت سرباز سال ۱۸۱۳ اثر مجموعهٔ نویسندگان، ترجمه رضا کریم کاشی، انتشارات امیرکبیر

آنچه ناپلئون از آغاز لشکرکشی‌های خود تا انعقاد معاهده تیلسیت انجام داد، بیش از آن‌که به واقعیت شبیه باشد، رنگی از معجزه داشت. با این حال، تاریخ نشان داده است که امپراتوری‌های این‌چنین، همواره پدیده‌هایی استثنایی و ناپایدار به شمار می‌آیند؛ قدرتی که بر پایه استبداد و دیکتاتوری بنا شود، سرانجام رو به افول می‌گذارد. از همین رو، زوال قدرت مطلقه ناپلئون پس از معاهده تیلسیت آغاز شد. رمان «سرگذشت سرباز سال ۱۸۱۳» اثری ضد امپراتوری و ضد نظامی‌گری است؛ خطابه‌ای بلیغ علیه جنگ و تصویری از سرنوشت مردمی که با گوشت و خون خود واقعیت جنگ را لمس کرده و زشتی آن را آشکار می‌سازند. این اثر، نه‌تنها نقدی بر جاه‌طلبی‌های ناپلئون، بلکه روایتی از رنج انسان‌هایی است که در بطن تاریخ قربانی قدرت‌های بزرگ می‌شوند. امیل ارکمان (۱۸۲۲-۱۸۹۹) و الکساندر شاتریان (۱۸۲۶-۱۸۹۰)، که با نام مشترک «ارکمان شاتریان» شناخته می‌شوند، از سال ۱۸۴۷ همکاری در نگارش رمان‌های تاریخی را آغاز کردند و این همراهی تا سال ۱۸۸۹ ادامه یافت. حاصل این همکاری مجموعه‌ای از داستان‌ها و رمان‌های مشهور است که بازتاب زنده‌ای از رویدادهای مهم، به‌ویژه لشکرکشی‌های جمهوری فرانسه و ماجراجویی‌های ناپلئون، به شمار می‌رود.