کتاب انقلاب اثر هانا آرنت، ترجمه عزت الله فولادوند، انتشارات خوارزمی

هانا آرنت، در کنار برخورداری از حسن نیت، منتقدی جدی‌تر از برک در زمینه انقلاب فرانسه بود. او در کتاب «انقلاب» دیدگاهی تحریک‌آمیز مطرح می‌کند و می‌نویسد: انقلاب آمریکا، اگرچه نتوانست سراسر جهان را به شعله‌های خود بکشد، اما از حیث اهداف، بلندپروازانه‌تر از انقلاب فرانسه است. از همین رو، کتاب «انقلاب» اثری آمیخته از دوگانگی به شمار می‌آید. آرنت بر این باور است که انقلاب فرانسه بیشتر کشمکشی بر سر رفع کمبود و نابرابری بود، در حالی که انقلاب آمریکا با هدف تحقق آزادی سیاسی شکل گرفت. به نظر او، جامعه آمریکا ذهنیتی مدنی‌تر داشت و در تلاش بود طرحی نوین برای کشوری آزاد بریزد؛ اما فرانسوی‌ها بیشتر درگیر رهایی از چنگال ستم فردی و سلطنت مطلقه بودند. از نگاه آرنت، درماندگی انگیزه اصلی فرانسوی‌ها بود، زیرا هرچند انقلابیون این کشور مردانی صادق محسوب می‌شدند، وظیفه‌ای اساساً ناممکن بر عهده گرفتند: رفع بدبختی توده‌ها صرفاً با ابزار سیاسی. آمریکایی‌ها که در سرزمینی پربار و غنی زندگی می‌کردند و از پیشینه‌ای آزادی‌محور برخوردار بودند، توانستند ذهنیتی متفاوت بپرورند و قصدشان این بود که کشوری منحصر‌به‌فرد و مدنی‌تر بنا نهند. همین اهداف کلی و عمومی انقلاب آمریکا بود که سبب شد آرنت آن را بر اهداف صرفاً مادی انقلاب فرانسه ترجیح دهد. او با بررسی روند تکامل تدریجی انقلاب‌ها، تغییر رابطه میان جنگ و انقلاب و نقش تعیین‌کننده این جنبش‌ها، به پیش‌بینی تحولات روابط بین‌الملل می‌پردازد. آرنت اصول اساسی تمامی انقلاب‌ها را مورد توجه قرار می‌دهد و از نمونه‌های نخستین و شاخص در آمریکا و فرانسه آغاز می‌کند. سپس نشان می‌دهد که چگونه نظریه و کنش انقلابی، از آن زمان تا امروز، دچار تحول و توسعه شده است. در نهایت، او بر این نکته تأکید می‌کند که رابطه میان جنگ و انقلاب تغییر یافته و «انقلاب» اکنون به‌عنوان یکی از تاکتیک‌های اصلی در عرصه سیاست و روابط بین‌الملل شناخته می‌شود.