کتاب روزی روزگاری در بوسنی اثر ایوو آندریچ، ترجمه دنیس آژیری، انتشارات خوب

کتاب «روزی روزگاری در بوسنی» اثر ایوو آندریچ، رمانی پرقدرت و تأمل‌برانگیز است که لایه‌های پنهان تاریخ و پیشینه‌ی فرهنگی بوسنی را در شهر تراونیک واکاوی می‌کند. این اثر تصویری زنده و روشن از زندگی در بوسنیِ اوایل قرن بیستم، هم‌زمان با کشورگشایی‌های ناپلئون، ارائه می‌دهد؛ تصویری که مبارزات فردی و جمعی، درگیری‌های قومی و تحولات سیاسی این سرزمین پرآشوب را بازتاب می‌دهد. نثر آندریچ، توصیفی و غنی است و یادآور سبک پرجزئیات تولستوی؛ نثری که خواننده را به جهانی پر از زیبایی، بی‌ثباتی و تغییر مداوم فرامی‌خواند. او در روایت خود شخصیت‌هایی گوناگون و تأثیرگذار را به تصویر می‌کشد و از خلال سرگذشت آن‌ها، مفاهیمی چون هویت، تعلق، سنت‌ها و نقش آداب و رسوم در شکل‌گیری زندگی انسان را برجسته می‌سازد. همین رویکرد، خواننده را به پرسشی درونی درباره‌ی جایگاه فرهنگی خود وامی‌دارد. آنچه کتاب «روزی روزگاری در بوسنی» را ممتاز می‌کند، دقت در نشان دادن رابطه‌ی تنگاتنگ تاریخ‌های شخصی و تاریخ‌های سیاسی است. آندریچ با مهارت، سرگذشت فردی شخصیت‌ها را در متن رویدادهای بزرگ اجتماعی و تاریخی می‌نشاند و از آن روایتی به دست می‌دهد که هم واقع‌گرایانه و عمیق است و هم تأثیرگذار و تکان‌دهنده. در جمع‌بندی، این رمان یکی از آثار برجسته‌ی ادبیات اروپای شرقی است که چشم‌اندازی منحصربه‌فرد و ماندگار از بخشی از اروپا را به نمایش می‌گذارد؛ بخشی که اغلب در حاشیه مانده و کمتر دیده شده است. چه علاقه‌مند به تاریخ پر فراز و نشیب بالکان باشید، چه در پی کشف ریشه‌های فرهنگی این منطقه و یا تنها مشتاق خواندن داستانی قدرتمند و ارزشمند از نویسنده‌ای بزرگ، کتاب «روزی روزگاری در بوسنی» انتخابی است که نباید از دست داد.