کتاب سابقه خشونت اثر بارت بیتی، ترجمه بابک کریمی، انتشارات خوب

ماجراجویی‌های یکی از مهم‌ترین فیلم‌سازان کانادا در چند دهه‌ی اخیر، در سال‌های پس از یازده سپتامبر و درست در زمانی که رئیس‌جمهور آمریکا «مرده یا زنده‌ی» اسامه بن‌لادن را طلب می‌کرد، به فیلمی رسید که رویارویی آشکار سبک شخصی او با مجموعه‌ای از ژانرها و مسائل عمیقاً آمریکایی بود. دیوید کراننبرگ در «سابقه‌ی خشونت» یا همان «تاریخچه‌ی خشونت» گویی همه‌ی قهرمانان افسانه‌ای وسترن‌های بزرگ تاریخ سینما را فراخوانده است؛ از «جویندگان» جان فورد گرفته تا «نابخشوده» کلینت ایستوود. این در حالی است که او هیچ‌گاه نسبتی نزدیک با تاریخ سینما به معنای کلاسیک یا «سینه‌فیلی» نداشته و همان‌گونه که بارت بیتی در تک‌نگاری خود توضیح می‌دهد، بسیاری از ایده‌ها و مفاهیمی که در فیلم‌های کراننبرگ دیده می‌شود، ریشه در جهان شخصی و منحصربه‌فرد او دارد و نه در تاریخ رسمی سینما. شاید به همین دلیل «سابقه‌ی خشونت» در هر لحظه مرزهای ژانری فیلم آمریکایی را بر هم می‌زند و گونه‌ای وسترن غیرآمریکایی ارائه می‌دهد که نسبت مستقیم آن با سیاست، هویت و وضعیت معاصر ایالات متحده کاملاً مشهود است. کتاب «سابقه‌ی خشونت» با ساختاری تحلیلی در سه فصل «سابقه»، «خشونت» و «نتیجه‌گیری»، خواننده را با بستر تاریخی و اجتماعی شکل‌گیری فیلم و شرایط اکران آن آشنا می‌کند. همان‌طور که قهرمان داستان تا زمانی که چاره‌ای جز خشونت برایش باقی نمی‌مانْد به نیروی پنهان درونی خود متوسل نمی‌شد، کراننبرگ نیز پس از چهل سال فیلم‌سازی و در آستانه‌ی دهه‌ی هفتم زندگی، زمانی به این فیلم رسید که راه دیگری پیش روی خود نمی‌دید. بارت بیتی در کتابش نشان می‌دهد چگونه «سابقه‌ی خشونت» با ژانرهای مختلف بازی می‌کند و در عین حال رویکردی روان‌شناختی و نیز نگرشی پسامدرن را در لایه‌های زیرین خود حمل می‌کند. او با واکاوی حواشی فراوان مرتبط با فیلم و باز کردن گره‌های پنهان آن، اثری ارزشمند پدید آورده که نه فقط برای شناخت گسترده‌تر این فیلم خاص، بلکه برای فهم کلیت سینمای دیوید کراننبرگ نیز یکی از بهترین منابع شناخته می‌شود.