کتاب کالیگولا اثر آلبر کامو، ترجمه ابوالحسن نجفی، انتشارات نیلوفر

یافتن معنا و ارزش در مواجهه با پوچی و بی‌معنایی زندگی، از مهم‌ترین موضوعاتی است که در بیشتر آثار آلبر کامو دیده می‌شود و نمایشنامه کالیگولا نمونه‌ای شاخص از این رویکرد است. در این نمایشنامه چهار پرده‌ای، کالیگولا، امپراتور روم و چهره‌ای بدنام، به نماد عینی پوچی و معنازدگی بدل می‌شود. پس از مرگ خواهر و معشوقه‌اش، ذهن کالیگولا به شکلی وسواس‌گونه درگیر مفهوم «ناممکن‌ها» می‌شود. او به تدریج به حقیقتی هولناک و در عین حال ساده باور می‌آورد: «انسان‌ها می‌میرند و در نهایت از زندگی خود رضایت ندارند.» از نگاه کالیگولا این گزاره نتیجه‌ای منطقی و بی‌چون‌وچراست؛ حقیقتی که به باور او باید برای تمام ملت آشکار گردد. برای تحقق این هدف، کالیگولا فرمانی بی‌رحمانه صادر می‌کند. او دستور می‌دهد تمامی شهروندان رومی فرزندان خود را از ارث محروم کنند، دارایی‌هایشان را به دولت واگذارند و سرانجام اعدام شوند. حتی فهرستی تنظیم می‌شود تا ترتیب اعدام‌ها بر اساس خواست شخصی او پیش رود. کالیگولا با این اقدامات خشن و تکان‌دهنده می‌کوشد واقعیتی را آشکار کند: بی‌رحمی زندگی و حتمی‌بودن مرگ. از نگاه او، تنها رویارویی با «ناممکن‌ها» می‌تواند رنج بشری را التیام بخشد و پوچی تلخ زندگی را به تماشا بگذارد.