کتاب ادبیات تطبیقی اثر زهرا خسروی، انتشارات فرزان روز

«ادبیات تطبیقی» که در زبان عربی معادل آن «الأدب المقارن» و در زبان انگلیسی comparative literature و در زبان فرانسوی la littérature comparée به‌کار می‌رود، یکی از مباحث مهم در حوزه مطالعات ادبی است. دربارۀ این اصطلاح میان پژوهشگران و صاحب‌نظران ادبی اختلاف‌نظرهایی وجود داشته و همچنان ادامه دارد. پرسش اصلی این است که آیا واژه «ادبیات تطبیقی» می‌تواند به‌درستی مقصود این حوزه علمی را برساند یا خیر؛ به بیان دیگر، آیا مفهوم این اصطلاح تمام گستره و مباحث اصلی این رشته را در بر می‌گیرد یا تنها بخشی از آن را شامل می‌شود. بدیهی است موضوعاتی که ذیل «ادبیات تطبیقی» قرار می‌گیرند، پیش از هر چیز مباحثی ادبی و سپس مباحثی تاریخی هستند. این شاخه علمی با مقایسۀ میان چند اثر ادبی از فرهنگ‌ها، زبان‌ها و سنت‌های مختلف سروکار دارد و از رهگذر این مقایسه، به کشف ارتباط‌ها، شباهت‌ها و تفاوت‌های میان آثار می‌پردازد. افزون بر این، مباحث نوینی که در دوران معاصر اهمیت یافته‌اند، مانند تأثیرپذیری ادبیات از دیگر هنرها یا بررسی نقش ترجمه در گسترش اندیشه‌ها، نیز در حوزۀ «ادبیات تطبیقی» مطرح می‌شوند. به همین دلیل، این رشته پیوندی میان ادبیات، تاریخ و سایر عرصه‌های علوم انسانی برقرار می‌کند و جایگاهی ویژه در مطالعات ادبی امروز به خود اختصاص داده است.