کتاب مجموعه آثار احمد شاملو (دفتر یکم) اثر احمد شاملو، انتشارات نگاه

از میان آثار احمد شاملو، اشعار او بیش از هر اثر دیگر توانسته‌اند نام این شاعر بزرگ را به جهان معرفی کنند. دلیل این برجستگی آن است که شاملو، همچون بسیاری از شاعران هم‌دوره‌اش، تنها به سرودن شعر بسنده نکرد؛ او با آفرینشی نوین، قالبی تازه در ادبیات فارسی پدید آورد که خود آن را «شعر سپید» نامید. در این مسیر، بی‌تردید دیدار و آشنایی او با نیما یوشیج، پدر شعر نو فارسی، بی‌تأثیر نبود. این آشنایی سبب شد شاملو در دهه‌ی بیست به سرودن شعر نیمایی روی آورد. با این حال، شعر شاملو همانند روح سرکش و آزاداندیش او، در حصار وزن و قافیه‌های سنتی نمی‌گنجید. از همین رو، نخستین‌بار در مجموعه‌ی «تا شکوفه‌ی سرخ یک پیراهن» وزن را کنار گذاشت و بنایی نو در سرزمین شعر معاصر ایران بنیان نهاد. با وجود این، در آغاز راه شاعری، دفتر «آهنگ‌های فراموش‌شده» از او به جا مانده است که تنها دفتر شعر سنتی و موزون شاملو به‌شمار می‌آید. پس از این تجربه‌ی آغازین، با انتشار دو دفتر مهم «قطع‌نامه» و «هوای تازه»، شاملو خود را به‌عنوان شاعری نوپرداز و صاحب زبانی آتشین معرفی کرد. اما این پایان مسیر نبود؛ او با روحی بی‌قرار و سرشتی چالش‌گر، همچنان پیشروی کرد و دفترهای شعری آفرید که مضامین اجتماعی و سیاسی در آن‌ها حضوری پررنگ دارد. این مجموعه‌ها با لحنی کوبنده، حماسی و تاثیرگذار سروده شده‌اند و هنوز هم می‌توان در آن‌ها روح جنگنده و آزادی‌خواه شاعر را به‌وضوح دید. در میان مجموعه‌ی آثار احمد شاملو، «دفتر یکم» کاملاً به اشعار او اختصاص یافته و شامل هفده دفتر شعری است که نمایانگر گستره‌ی وسیع کارنامه‌ی ادبی اوست. این گنجینه‌ی ارزشمند توسط انتشارات نگاه برای دوستداران شعر «الف. بامداد» منتشر شده و همچنان یکی از اصلی‌ترین منابع شناخت شعر مدرن فارسی به شمار می‌رود.