کتاب بنی هندل اثر محسن حسام مظاهری، انتشارات آرما

«بنی‌هندل: تاکسی‌نگاری (مردم‌نگاری گفت‌وگوهای تاکسی)» نوشته‌ی محسن‌حسام مظاهری، دومین مجموعه از تاکسی‌نگاری‌های اوست. نخستین جلد این مجموعه در بهمن‌ماه سال ۱۳۹۱ منتشر شد و کتاب حاضر ادامه‌ی همان مسیر پژوهشی است. در این اثر، نویسنده با رویکردی کیفی به گردآوری و تحلیل گفت‌وگوهای میان مسافران و رانندگان تاکسی پرداخته است. گفت‌وگوها به‌صورت پنهانی و با رعایت اصول اخلاقی ضبط شده و سپس فایل‌های صوتی آن‌ها بازبینی، تفکیک و تدوین گردیده‌اند. این شیوه در واقع شاخه‌ای از روش‌های مردم‌نگاری در علوم اجتماعی به‌شمار می‌رود. جذابیت اصلی تاکسی‌نگاری‌ها در صراحت و صداقتی نهفته است که طرفین گفت‌وگو در بیان نظرات خود بروز می‌دهند؛ صراحتی که ناشی از فضای آزاد، بدون نظارت و غیررسمی تاکسی است. صندلی تاکسی به عرصه‌ای بدل می‌شود که در آن واقعیت‌ها، دغدغه‌ها و نگاه‌های متفاوت اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی مردم آشکار می‌گردد. کتاب «بنی‌هندل» شامل بیست تاکسی‌نگاری گوناگون است؛ از این میان، یک روایت در مشهد، یک مورد در اهواز، یکی در رشت، یکی در ساری، دو تاکسی‌نگاری در اصفهان و باقی آن‌ها در تهران شکل گرفته‌اند. ترتیب این گفت‌وگوها بر اساس زمان وقوع آن‌ها تنظیم شده است. به‌جز نخستین تاکسی‌نگاری که به سال ۱۳۸۸ بازمی‌گردد، دیگر گفت‌وگوها در فاصله‌ی سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ ضبط شده‌اند. ویژگی مشترک بیشتر این روایت‌ها، دونفره بودن گفت‌وگوهاست؛ یکی در مقام راننده و دیگری مسافری که در فضایی صمیمی نظرات خود را بیان می‌کند. این ساختار ساده اما مؤثر، مجموعه‌ای متنوع و پرمحتوا از گفت‌وگوهای روزمره را فراهم آورده است که بازتاب‌دهنده‌ی مسائل و چالش‌های جامعه‌ی معاصر ایران به‌شمار می‌آید.