کتاب ما و مسائل فضای‌مجازی اثر فرشاد مهدی پور، انتشارات سروش

زیستن در فضای مجازی تجربه‌ای نوین برای انسان عصر جدید به شمار می‌آید؛ تجربه‌ای بسیار فراتر از آنچه در آغاز، با گسترش فناوری تصور می‌شد. فناوری امروز دیگر صرفاً ابزار نیست، بلکه به بخشی جدایی‌ناپذیر از حیات انسانی بدل شده است؛ به‌گونه‌ای که زندگی بدون آن، در اغلب عرصه‌های کلی و جزئی تقریباً غیرممکن به نظر می‌رسد. این ناتوانی در کنار گذاشتن فناوری، بیشتر ناشی از ناچاری و وابستگی است، نه انتخاب آگاهانه و آزادانه. ما ناگزیر در دل جامعه‌ای مجازی‌شده زندگی می‌کنیم و در حقیقت، امکان جدایی کامل از این جهان موازی وجود ندارد. از همین رو باید پذیرفت که هرچند دسترسی بیشتر به اطلاعات و آگاهی بالاتر همیشه به معنای رهایی از مشکلات و گرفتاری‌ها نیست، اما اندیشیدن به نسبت فضای مجازی با فرهنگ، سیاست و اقتصاد ایران ضرورتی انکارناپذیر است. کتاب «ما و مسائل فضای مجازی» مسئله‌شناسی روابط انسان در فضای مجازی را با تأکید بر آنچه کاربر ایرانی روزانه با آن مواجه می‌شود در کانون بحث خود قرار داده است. نویسنده در این مسیر تلاش کرده علاوه بر بررسی تجربه‌های طی‌شده و مسیرهای پیش‌رو، به ارائه راه‌حل‌ها و پاسخ‌های ممکن نیز بپردازد. در این بررسی، تا حد امکان از مرز واقعیت‌ها فاصله گرفته نشده، اما در لابه‌لای مباحث، نوعی نگرانی و بدبینی نسبت به «مجازی‌گرایی» به چشم می‌خورد؛ گویی رهایی از آن چندان ممکن نیست. این کتاب در سه فصل تنظیم شده است: «فرهنگ»، «جامعه» و «سیاست – اقتصاد». مهدی‌پور در این فصل‌ها تحلیلی نسبتاً دقیق از چهار خُرده‌ نظام زیستی، اقتصادی، شخصیتی و فرهنگی ارائه می‌دهد و می‌کوشد تصویری روشن‌تر از پیوند میان فضای مجازی با زندگی فردی و اجتماعی ایرانیان به دست دهد.