کتاب فیل در تاریکی اثر حسین فتاحی، انتشارات قدیانی

کتاب «فیل در تاریکی» ششمین جلد از مجموعه‌ قصه‌های تصویری مثنوی، نوشتۀ حسین فتاحی، نویسندۀ برجستۀ ادبیات کودک و نوجوان است. این مجموعه ده‌جلدی برای کودکان گروه سنی «ب» و «ج» مناسب بوده و هر کتاب عنوانی مستقل دارد که بر اساس شخصیت‌ها و رخدادهای قصه‌های اصلیِ مثنوی معنوی انتخاب و بازآفرینی شده است. داستان «فیل در تاریکی» اقتباسی از یکی از حکایت‌های ماندگار مولوی در مثنوی معنوی است. این روایت در دفتر سوم مثنوی با نام «اختلاف کردن در چگونگی و شکل پیل» آمده است. حکایت درباره گروهی از مردم است که در اتاقی تاریک فیلی را لمس می‌کنند و هریک بر اساس عضوی که در دست گرفته‌اند، تصوری متفاوت از ماهیت فیل بیان می‌کنند. در پایان، روشن می‌شود که همۀ آن‌ها فقط بخشی از بدن یک فیل بزرگ را شناخته‌اند و اختلافشان حاصل ناآگاهی از تصویر کامل بوده است. حسین فتاحی با بیانی ساده، روان و نزدیک به ذهن کودک امروز، این داستان کهن را بازنویسی کرده تا هم کشش داستانی ایجاد کند و هم کودکان را با گنجینه‌ای غنی از ادبیات کلاسیک فارسی آشنا سازد. نقاشی‌های زیبای کتاب نیز باعث جذابیت بیشتر روایت شده و مانع خستگی کودکان می‌شود. ویژگی برجستۀ این مجموعه آن است که نویسنده حکایت‌هایی را برگزیده که موضوعشان دغدغه‌ای همیشگی برای انسان بوده است. به باور او، اگر این مفاهیم درست درک شوند، می‌توانند دریچه‌ای به نگاه عمیق فلسفی و اندیشمندانه بگشایند. هرچند داستان‌های مثنوی گاه در یک صفحه روایت شده‌اند، فتاحی آن‌ها را بسط داده و با بهره‌گیری از تکنیک‌های معاصر داستان‌نویسی و تصویرگری، بازآفرینی کرده است. از دیدگاه نویسنده، انتخاب قصه و شیوۀ بیان آن نقشی اساسی دارد؛ بازآفرینی باید چنان صورت گیرد که هم از نظر ادبی غنی باشد و هم با فضای ذهنی کودک امروز پیوند برقرار کند. به همین دلیل، هر داستان پیام ویژه‌ای برای بچه‌ها به همراه دارد. در «فیل در تاریکی» کودک علاوه بر لذت بردن از روایت، فرصت می‌یابد اندیشه‌ورزی فلسفی را تمرین کند و بیاموزد که «نور» در زندگی می‌تواند جلوه‌های گوناگونی داشته باشد؛ از آموزگار و پیامبر گرفته تا پدر، مادر یا یک دوست خوب. «فیل در تاریکی» روایتی تازه از یک حکایت کهن است که در قالبی جذاب برای کودکان بازگو می‌شود و پلی میان ادبیات کلاسیک فارسی و نیازهای فکری و عاطفی نسل امروز می‌سازد.