کتاب تکنولوژی رها اثر مجموعهٔ نویسندگان و هری کالینز، ترجمه مجموعهٔ نویسندگان، انتشارات سروش

کتاب «تکنولوژی رها» اثر هنری کالینز، تحلیلی عمیق و انتقادی بر فناوری‌های مدرن است که با بهره‌گیری از رویدادهای واقعی و مطالعات موردی، ابعاد پنهان و پیامدهای ناخواسته این سیستم‌های پیچیده را آشکار می‌سازد. نویسندگان در این اثر از استعاره‌ی «گولم» ـ موجودی افسانه‌ای در اساطیر یهودی با قدرت‌های خارق‌العاده اما کنترل‌ناپذیر ـ استفاده می‌کنند تا نشان دهند فناوری نیز، هرچند در ابتدا ابزاری برای پیشرفت بشریت است، اما به دلیل نواقص ذاتی و خطاهای انسانی می‌تواند به تهدیدی جدی تبدیل شود. کالینز و پینچ در این کتاب با نقل داستان‌ها و شواهد واقعی از رخدادهای تاریخی حوزه فناوری، رابطه‌ی پیچیده میان دستاوردهای علمی و اشتباهات اجرایی را بررسی می‌کنند. آن‌ها استدلال دارند که حتی فناوری‌هایی که با نهایت دقت طراحی و اجرا می‌شوند، نقص‌هایی در ذات خود دارند که در شرایط بحرانی آشکار می‌شوند. همان‌گونه که گولم از خاک برانگیخته می‌شود اما همواره ناقص و ناپایدار باقی می‌ماند، فناوری‌های معاصر نیز اگر بدون نقد جامعه‌شناختی و انسانی رها شوند، می‌توانند به ابزارهایی خطرناک با نتایجی غیرمنتظره تبدیل گردند. این کتاب رویکردی بین‌رشته‌ای دارد و نویسندگان با ترکیب دیدگاه‌های جامعه‌شناسی، اقتصاد و مهندسی، ابعاد گوناگون فناوری را تحلیل می‌کنند. آنان بر این باورند که دستاوردهای علمی و فنی نباید تنها از جنبه‌ی کارکرد و کارآیی ارزیابی شوند، بلکه باید تأثیرات اجتماعی، اخلاقی و اقتصادی آن‌ها نیز به دقت بررسی شود. «تکنولوژی رها» با زبانی روان و روایت‌هایی مستند، خواننده را به تأمل در رابطه‌ی پیچیده علم، فناوری و جامعه دعوت می‌کند. این اثر نه تنها منبعی ارزشمند در نقد فناوری‌های مدرن و بررسی تاریخی آن‌ها به شمار می‌آید، بلکه با نگاهی انسانی و فراگیر، ضرورت بازنگری در مدیریت فناوری را گوشزد می‌کند. کتاب به ما می‌آموزد که دستاوردهای علمی تنها نباید به‌عنوان ابزاری بی‌روح و مکانیکی تلقی شوند، بلکه باید در خدمت بهبود کیفیت زندگی انسان‌ها و ارتقای ارزش‌های انسانی قرار گیرند.