کتاب خانمچه و مهتابی اثر اکبر رادی، انتشارات قطره
کتاب خانمچه و مهتابی اثر اکبر رادی، انتشارات قطره
ناشر : قطره
ضمانت بازگشت کالا - خرید آسان
رقعیقطع
شومیزنوع جلد
1403سال انتشار شمسی
نمایشنامهٔ «خانمچه و مهتابی» نوشتهٔ اکبر رادی، از برجستهترین آثار ادبیات نمایشی معاصر ایران است که با رویکردی پستمدرن، چندلایه و تجربهگرایانه، به بازنمایی وضعیت زن در ساختار اجتماعی و فرهنگی ایران میپردازد. این اثر با بهرهگیری از تکنیک «جریان سیال ذهن»، مخاطب را به درون ذهن زنی سالخورده به نام خانجون میبرد؛ زنی که در آسایشگاه سعادتآباد زندگی میکند و بهسبب ابتلا به بیماری آلزایمر، گذشته، حال و خیال را به هم درمیآمیزد.
تمامی رویدادهای نمایش در ذهن خانجون اتفاق میافتد. او با گسستهای ذهنی خود وارد پنج داستان متفاوت میشود که هرکدام در زمان، مکان و فضایی متمایز شکل گرفتهاند: زندگی شخصی خود خانجون؛ داستان زن و مردی اشرافی در دورهٔ قاجار؛ سرگذشت زن و مردی فقیر؛ روایت هنرمندی زن و شوهر در روزگار معاصر؛ و در نهایت داستانی کهنالگویی که به ناخودآگاه جمعی انسان بازمیگردد.
وجه اشتراک این روایتها، حضور زنانی نازا و محروم از باروری است که در تمنای عشق و مادری، با مردانی روبهرو میشوند که آنان را استثمار کرده یا نادیده میگیرند. خانجون همچون صدایی واحد، بازتابدهندهٔ همهٔ این سرگذشتهاست؛ شخصیتی که هم قربانی است و هم ناظر. این ساختار چندلایه مفاهیمی چون فراموشی، انزوا، زوال، زنانگی و رنجهای نادیدهماندهٔ زنان را آشکار میسازد.
رادی با انتخاب زنی سالخورده و خانهنشین بهعنوان کانون روایت، جهانی ذهنی و بهظاهر فراموششده را به سطح آگاهی میآورد. استفاده از تکنیک «چندآوایی» سبب میشود که هیچ صدای مسلطی بر نمایش حکمفرما نباشد؛ بلکه روایتهای متنوع در کنار هم قرار گیرند و بازتابی از تجربههای گوناگون زنانه را به نمایش بگذارند.
یکی از ویژگیهای مهم این اثر، زبان و دیالوگهای آن است. رادی از زبان محاورهای و بومی استفاده کرده است؛ گفتوگوها کوتاه، موجز و برگرفته از زبان کوچه و بازارند و در عین حال، سرشار از اصطلاحات زنده و خلاقانهاند. این انتخاب زبانی بر واقعگرایی نمایش میافزاید و مخاطب را به فرهنگ عامه و بستر اجتماعی ایران نزدیکتر میکند.
نمایشنامهٔ «خانمچه و مهتابی» در زمان انتشار با استقبال مخاطبان و تحسین منتقدان روبهرو شد. اجراهای متعدد آن، بهویژه در دانشگاهها و جشنوارههای تئاتری، این اثر را به یکی از بحثبرانگیزترین آثار اکبر رادی بدل کرد. برخی منتقدان، آن را انعکاسی از ناتوانی زبان رسمی در بیان زنانگی و نوعی روایت زنانه از فراموشی و حذف دانستهاند.
در مجموع، «خانمچه و مهتابی» نمایانگر توانایی رادی در تلفیق مسائل اجتماعی با تجربههای زیباییشناختی است. این نمایشنامه نهتنها تصویری ژرف از رنج زنانه در فرهنگ ایرانی ترسیم میکند، بلکه با ساختاری نوآورانه و روایتی چندلایه، مرزهای میان حافظه و فراموشی، واقعیت و خیال، فرد و جامعه را به چالش میکشد. همین ویژگیها جایگاه این اثر را در تاریخ ادبیات نمایشی ایران برجسته ساخته است.
نمایشنامهٔ «خانمچه و مهتابی» نوشتهٔ اکبر رادی، از برجستهترین آثار ادبیات نمایشی معاصر ایران است که با رویکردی پستمدرن، چندلایه و تجربهگرایانه، به بازنمایی وضعیت زن در ساختار اجتماعی و فرهنگی ایران میپردازد. این اثر با بهرهگیری از تکنیک «جریان سیال ذهن»، مخاطب را به درون ذهن زنی سالخورده به نام خانجون میبرد؛ زنی که در آسایشگاه سعادتآباد زندگی میکند و بهسبب ابتلا به بیماری آلزایمر، گذشته، حال و خیال را به هم درمیآمیزد.
تمامی رویدادهای نمایش در ذهن خانجون اتفاق میافتد. او با گسستهای ذهنی خود وارد پنج داستان متفاوت میشود که هرکدام در زمان، مکان و فضایی متمایز شکل گرفتهاند: زندگی شخصی خود خانجون؛ داستان زن و مردی اشرافی در دورهٔ قاجار؛ سرگذشت زن و مردی فقیر؛ روایت هنرمندی زن و شوهر در روزگار معاصر؛ و در نهایت داستانی کهنالگویی که به ناخودآگاه جمعی انسان بازمیگردد.
وجه اشتراک این روایتها، حضور زنانی نازا و محروم از باروری است که در تمنای عشق و مادری، با مردانی روبهرو میشوند که آنان را استثمار کرده یا نادیده میگیرند. خانجون همچون صدایی واحد، بازتابدهندهٔ همهٔ این سرگذشتهاست؛ شخصیتی که هم قربانی است و هم ناظر. این ساختار چندلایه مفاهیمی چون فراموشی، انزوا، زوال، زنانگی و رنجهای نادیدهماندهٔ زنان را آشکار میسازد.
رادی با انتخاب زنی سالخورده و خانهنشین بهعنوان کانون روایت، جهانی ذهنی و بهظاهر فراموششده را به سطح آگاهی میآورد. استفاده از تکنیک «چندآوایی» سبب میشود که هیچ صدای مسلطی بر نمایش حکمفرما نباشد؛ بلکه روایتهای متنوع در کنار هم قرار گیرند و بازتابی از تجربههای گوناگون زنانه را به نمایش بگذارند.
یکی از ویژگیهای مهم این اثر، زبان و دیالوگهای آن است. رادی از زبان محاورهای و بومی استفاده کرده است؛ گفتوگوها کوتاه، موجز و برگرفته از زبان کوچه و بازارند و در عین حال، سرشار از اصطلاحات زنده و خلاقانهاند. این انتخاب زبانی بر واقعگرایی نمایش میافزاید و مخاطب را به فرهنگ عامه و بستر اجتماعی ایران نزدیکتر میکند.
نمایشنامهٔ «خانمچه و مهتابی» در زمان انتشار با استقبال مخاطبان و تحسین منتقدان روبهرو شد. اجراهای متعدد آن، بهویژه در دانشگاهها و جشنوارههای تئاتری، این اثر را به یکی از بحثبرانگیزترین آثار اکبر رادی بدل کرد. برخی منتقدان، آن را انعکاسی از ناتوانی زبان رسمی در بیان زنانگی و نوعی روایت زنانه از فراموشی و حذف دانستهاند.
در مجموع، «خانمچه و مهتابی» نمایانگر توانایی رادی در تلفیق مسائل اجتماعی با تجربههای زیباییشناختی است. این نمایشنامه نهتنها تصویری ژرف از رنج زنانه در فرهنگ ایرانی ترسیم میکند، بلکه با ساختاری نوآورانه و روایتی چندلایه، مرزهای میان حافظه و فراموشی، واقعیت و خیال، فرد و جامعه را به چالش میکشد. همین ویژگیها جایگاه این اثر را در تاریخ ادبیات نمایشی ایران برجسته ساخته است.
دستههای مرتبط
تضمین کیفیت
محصول اصلی
پرداخت امن
ارسال سریع
پدیدآورندگان
برچسبهای مرتبط
کتاب خانمچه و مهتابی اثر اکبر رادی، انتشارات قطره