کتاب رسوس اثر اوریپید، ترجمه غلامرضا شهبازی، انتشارات بیدگل

هنر تئاتر و ادبیات نمایشی از آغاز شکل‌گیری تاکنون، با وجود تحولات گسترده، نوآوری‌ها و تجربیات متفاوت، همچنان به‌عنوان یکی از هنرهای هفت‌گانه شناخته می‌شود و همواره مخاطبان پرشماری را در سراسر جهان به سالن‌های نمایش می‌کشاند. هرچند این حوزه تغییرات فراوانی را پشت سر گذاشته است، اما برای تولید یک نمایش همچنان نیاز به همکاری گروهی از متخصصان وجود دارد. کارگردان، بازیگر، گریمور، طراح لباس، طراح صحنه و دکور، نورپرداز و دیگر عوامل، همگی در قالب یک گروه منسجم فعالیت می‌کنند و محور اصلی کار آنان بر نمایشنامه استوار است. از همین رو می‌توان گفت مهم‌ترین رکن یک تئاتر موفق و تأثیرگذار، نمایشنامه‌ای قدرتمند است که بتواند تماشاگر را مجذوب خود کند. تاریخ تئاتر گواه روشنی بر این موضوع است، چرا که نویسندگان بزرگی چون یوهان ولفگانگ گوته، ویلیام شکسپیر، هنریک ایبسن، جرج برنارد شاو، میخائیل بولگاکف، ساموئل بکت، اوژن یونسکو، لوئیجی پیراندلو، برتولت برشت، آرتور میلر، هارولد پینتر، دیوید ممت، سم شپرد، مارتین مک‌دونا، غلامحسین ساعدی، بهرام بیضایی و بسیاری دیگر با آثار ماندگار خود توانسته‌اند مرزهای تئاتر و ادبیات نمایشی را دگرگون کنند. چه قصد نوشتن یک نمایشنامه را داشته باشیم و چه بخواهیم در زمینه‌هایی همچون کارگردانی یا پژوهش‌های تئاتری فعالیت کنیم، نخستین گام، مطالعه و بررسی دقیق آثار نمایشی از آغاز تاریخ تئاتر تا امروز است. هرچند مورخان درباره زمان دقیق نگارش نخستین نمایشنامه اختلاف‌نظرهایی دارند، اما همگی بر این باورند که آغاز ادبیات نمایشی به یونان باستان بازمی‌گردد. در آن دوران، شاعرانی چون سوفکلس، آشیل، اوریپید و آریستوفان نخستین آثار نمایشی را خلق کردند و بدین ترتیب ستون‌های اولیه تئاتر و اصول بنیادین ادبیات نمایشی را پایه‌گذاری نمودند. یکی از آثار برجسته به‌جا‌مانده از آن عصر، نمایشنامه «رسوس» اثر اوریپید، شاعر و ادیب آتنی است. اهمیت این اثر در آن است که به‌طور مستقیم از سرود دهم «ایلیاد» هومر اقتباس شده و به‌عنوان کوتاه‌ترین تراژدی قرن پنجم پیش از میلاد، ویژگی‌هایی منحصربه‌فرد دارد. «رسوس» نه‌تنها سرشار از جنب‌وجوش و زندگی است و در دوران باستان متأخر یکی از محبوب‌ترین آثار اوریپید به‌شمار می‌رفت، بلکه بر نویسندگان بزرگی چون ویرژیل در سرود نهم «انه‌اید» تأثیرگذار بوده است. به همین دلیل «رسوس» جایگاهی ویژه در تاریخ ادبیات جهان دارد و از آن به‌عنوان اثری متمایل به ژانر ساتیر یاد می‌شود. مطالعه این نمایشنامه، علاوه بر آنکه می‌تواند تجربه‌ای ارزشمند برای علاقه‌مندان و هنرجویان تئاتر باشد، منبعی گران‌بها برای پژوهشگران و محققان عرصه ادبیات نمایشی نیز به شمار می‌آید.