کتاب دیگر آمریکایی‌ها اثر لیلا لعلمی، ترجمه بیتا ابراهیمی، انتشارات برج

انسان سفیدپوست غربی در طول تاریخ، چه در دوران پیشامدرن و چه در عصر پسامدرن، معنای استعمار، استثمار و برده‌داری را بازنمایی کرده و حتی می‌توان گفت به نماد آن بدل شده است. آمریکا به‌عنوان ایالات متحده‌ای که پس از جنگ جهانی دوم از اروپا پیشی گرفت، در حالی‌که اروپا با شتاب از فاشیسم و نژادپرستی فاصله می‌گرفت، درگیر مسئله‌ای به‌ظاهر ساده اما عمیقاً ریشه‌دار بود: این‌که چرا یک سیاهپوست بخت‌برگشته از درِ اصلی وارد یک فروشگاه شده است و نه از درِ پشتی که «ویژه‌ی سیاهان» به شمار می‌رفت. ماجرای تبعیض نژادی علیه سیاهان در آمریکا، به‌روشنی به گروه‌های دیگری چون مکزیکی‌ها، چینی‌ها، عرب‌ها و ایرانی‌ها نیز پیوند می‌خورد؛ به‌ویژه برای عرب‌ها و ایرانی‌ها که پس از یازدهم سپتامبر ۲۰۰۱ شرایطی بغرنج‌تر یافتند. آن سانحه‌ی هولناک، یعنی کوبیده شدن هواپیماها به برج‌های دوقلو، سبب شد هر فرد مسلمان یا هر کسی با ریشه‌ای از خاورمیانه، به چشم دشمن بالقوه‌ی آمریکا دیده شود. از آن پس، روند «دیگری‌سازی» در بطن جامعه‌ی آمریکایی شکل تازه و پیچیده‌تری به خود گرفت و شکاف‌های پنهان در فرهنگ و سیاست بیش‌ازپیش آشکار شد. در این میان، لیلا لعلمی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین صداهای مهاجران در ادبیات داستانی آمریکا، با رمان «دیگر آمریکایی‌ها» تصویری تکان‌دهنده از این واقعیت را ترسیم می‌کند. او داستان دریس غراوی، پیرمرد مراکشی و مسلمان، را روایت می‌کند که در پی یک تصادف رانندگی جان خود را از دست می‌دهد. این حادثه به نقطه‌ی آغاز معمای رمان بدل می‌شود؛ معمایی که در طول روایت، نه‌تنها پیرنگ داستان را پیش می‌برد بلکه تصویری چندلایه از جامعه‌ی آمریکای پس از یازدهم سپتامبر را بازمی‌آفریند. رمان «دیگر آمریکایی‌ها» با تمرکز بر زندگی پیرمرد مراکشی و خانواده‌اش، جزئیات ریز و واقعی از تجربه‌ی آن‌ها را بازگو می‌کند و هم‌زمان لایه‌های متفاوت «دیگری‌سازی» و «دیگری‌بودن» را در جامعه‌ای به نمایش می‌گذارد که نژادپرستی در تار‌وپود تاریخ، فرهنگ و ذهنیت مردمانش ریشه دوانده است. جامعه‌ای که همواره به دنبال دستاویزی تازه برای آزار جسم و روان کسانی است که «مانند خودشان» نیستند.